Kiezen wat je precies wilt studeren, kan verdomd lastig zijn. Zeker omdat je in een periode waarin de maatschappij allerlei levenskeuzes van je verwacht, je eigenlijk liever met andere dingen bezig bent!

Crush

Met vrienden waarmee je het weekend wil rondhangen. Met bedenken wat je aantrekt naar het eindfeest. Of met een strategische ‘MSN-status’ verzinnen (dat was in mijn tijd – tegenwoordig een slimme TikTok of Snap?) waarvan je hoopt dat je crush hem ziet. Ongeveer vijftien jaar geleden zat ik dus precies in die fase.

Mijn naam is Manon, ik ben 32 en werk als biologe en wetenschapscommunicator. Inmiddels heb ik een bachelor-, master- en PhD-diploma op zak. O ja, en die crush van toen? Daar woon ik al die tijd al mee samen. Hij is nu mijn man, dus blijkbaar wist ik destijds én een goede studiekeuze te maken, én exact de juiste MSN-status te schrijven.

Teleurstellingen

Maar als je mij toen vroeg hoe mijn carrière eruit zou zien? Dat wist ik toen absoluut nog niet, hoor. Sterker nog: mijn studiekeuze begon eigenlijk met een aantal teleurstellingen.

Mijn eerste keuze was namelijk Diergeneeskunde (zoals voor wel meer biologen geldt). Maar ik werd ‘uitgeloot’, zoals dat toen ging. Au! Het jaar erna probeerde ik het opnieuw - weer uitgeloot. En daarna nog een keer. Na drie pogingen werd duidelijk dat die route voor mij in Nederland niet meer zou lukken.

In de tussentijd was ik wél al met veel plezier begonnen aan de studie Biologie. Eerlijk waar: dat bleek eigenlijk reuze interessant. Dus besloot ik daar vooral mee door te gaan. Niet omdat ik een uitgestippeld plan had, maar omdat het een vak was waar ik goed in was op de middelbare school. En omdat dieren en de natuur me altijd al interesseerden.

Brede studie

Tijdens mijn studie ontdekte ik dat biologie vele malen breder was dan wat ik op de middelbare school had meegekregen.

Ik bewandelde dan ook meerdere paden binnen het vakgebied. In mijn bachelor raakte ik geïnteresseerd in gedrag en cognitie van dieren, inclusief mensen. Ik volgde zelfs een paar vakken bij Psychologie (‘persoonlijkheidsleer’) en bij Diergeneeskunde. Dat was toen nog vrij ongebruikelijk, maar zo kreeg ik toch nog een stukje van die opleiding mee!

Toen daarna, tijdens mijn master, deed ik zoveel mogelijk extra stages om mij zowel in de ecologie als in de genomica te verdiepen, vaak in samenwerking met dierentuinen en natuurbehoudsinitiatieven. En via mijn PhD belandde ik in de evolutionaire biologie, waar ik onderzoek deed naar DNA en evolutie in samenwerking met de museumwereld.

Studiepad zonder rechte lijn

Ondertussen ontdekte ik ook dat ik het ontzettend leuk vond om over wetenschap te vertellen. Terwijl ik nog werkte aan mijn promotieonderzoek, begon ik daarom zijdelings mijn eigen bedrijf binnen de wetenschapscommunicatie. Zo kon ik vaker lezingen geven, teksten factchecken, scholen bezoeken, en complexe onderwerpen begrijpelijk maken voor een breder publiek via online content en workshops.

Als ik nu terugkijk, zie ik dat mijn studiepad allesbehalve een rechte lijn was. Maar dat is precies het punt dat ik graag wil maken als jij je zorgen maakt over je studiekeuze, of als je er nog niet helemaal uit bent.

Veel mensen denken dat je op je zeventiende of achttiende al precies moet weten wat je de rest van je leven gaat doen, maar dat kan helemaal niet. Sommigen hebben het geluk om die zekerheid wel te voelen, maar in werkelijkheid is een studie en een carrière - én een jong, ambitieus tienerbrein – zelden zo simpel in te vullen.

Evolutie

De meeste leergierigaards en creatievelingen ontdekken namelijk gaandeweg waar hun interesses liggen. Tijdens hun studie. Tijdens stages. Of soms pas in hun eerste (of tweede, of derde) baan. Eigenlijk lijkt dat proces best veel op evolutie: iets waar biologen vaak diep over nadenken.

In de evolutie bestaat er namelijk helemaal geen perfect, vooraf uitgedacht plan. Soorten passen zich stap voor stap aan veranderende omstandigheden in hun omgeving aan. Soms werkt iets goed, soms niet. En soms leidt een onverwachte richting juist tot nieuwe mogelijkheden. Nou, met studiekeuzes en carrières werkt het vaak net zo!

Dat betekent natuurlijk niet dat je keuze onbelangrijk is. Uiteraard wil je een studie kiezen die bij je past en waar je nieuwsgierig naar bent. Maar tegelijkertijd is het goed om te beseffen dat die keuze vooral een beginpunt is, en niet per se een eindbestemming. Juist daarom vind ik biologie zo’n mooie studie.

Bio-logie

Afgeleid van de Griekse woorden bios (leven) en logos (studie). Het is niet alleen fascinerend, maar ook breed. Binnen deze studie kun je allerlei kanten op: van planten en dieren tot bacteriën en schimmels, van veldwerk tot computer- en laboratoriumwerk, en van educatie en communicatie tot onderzoek, advisering en zelfs beleid.

Ik houd wel van een dynamische studie en carrière. Het leven is namelijk iets dynamisch. En evolutie stopt nooit, want het heeft geen eindpunt. In andere woorden: je kunt – en mag – altijd bijleren en bijsturen.

Een studiekeuze is belangrijk, maar zeker geen blauwdruk voor je hele leven. Het is simpelweg de eerste stap in een reeks van stappen.

Succes met het maken van jouw stap – en als je vragen hebt over de biologie: schroom dan niet om mij te contacteren door een e-mail te sturen naar info@wilddna.nl. Je mag natuurlijk ook altijd op mijn website of op mijn LinkedIn gluren om bij mij af te kijken!