Onderzoekers zoeken vaak antwoorden voor vragen in hun hoofd. Bij een onderzoeksvraag hoort ook altijd een hypothese, het verwachtte antwoord op een vraag. Maar wat als de uitslag onverwacht is?
Ik ben op een bijzondere manier bij mijn baan als onderzoeker terechtgekomen. De meeste jonge onderzoekers vinden hun baan op een hele ‘normale’ manier, door een vacature van een professor te vinden en daarop te solliciteren. In plaats daarvan schreef ik als student mijn eigen voorstel voor een onderzoeksproject, en moest ik een commissie overtuigen van het nut van vier jaar speurwerk voor mijn onderzoeksvraag.
Hierdoor had ik voor mijn gevoel al een voorsprong op mijn collega’s die met mij begonnen. Ik bedacht mijn project immers zelf en had dus al maandenlang nagedacht over de hypotheses voor mijn onderzoek. Ik had zelfs al stagegelopen op de afdeling van mijn promotieonderzoek, dus ik dacht (een beetje arrogant van mij misschien) dat het bevestigen van mijn hypotheses een eitje zou zijn.
Prullenbak
Maar helaas bleek niks minder waar. Na drie maanden in het lab had ik op alle mogelijke manieren bewezen dat de eerste stap van mijn hypothese helemaal niet bleek te kloppen. En dat dus de andere stappen die daarop volgden ook de prullenbak in verdwenen. Mijn eerste reactie hierop was stress. Was ik wel een goede onderzoeker als ik geen goede hypotheses wist te bedenken?

Was ik wel een goede onderzoeker als ik geen goede hypotheses wist te bedenken?
Kamran Aydinov via FreepikTot de bekendste ontkrachte hypotheses behoort de ‘zachte evolutie’, gebaseerd op de ideeën van Jean-Baptiste Lamarck. Hij dacht dat je eigenschappen die je tijdens je leven meekreeg kon doorgeven aan je kinderen. Zo meende hij dat een giraf zo’n lange nek had omdat de voorouders van de giraf hun nek moesten rekken om bij hogere bladeren te komen. Een moedergiraf die haar nek tot het extreme had opgerekt om bij de sappigste blaadjes te komen gaf daarna een langere nek door aan haar jongen.
Evolutie
Al snel ontkrachtten Charles Darwin en Alfred Wallace deze hypothese. Ze lieten zien dat selectiedruk de oorzaak van evolutie was. Het was niet het oprekken dat zorgde voor die lange nekken, maar het feit dat giraffen met langere nekken meer konden eten en zo beter overleefden.

Waardoor werd de nek van de giraf langer?
Wirestock via FreepikToch was het werk van Jean-Baptiste Lamarck bij lange na niet nutteloos. Hij droeg veel bij aan het classificeren van dieren, zo bedacht hij de naam ‘ongewervelden’, en was hij een van de eersten die de term ‘biologie’ gebruikte. Nog steeds een hele belangrijke en interessante wetenschapper dus!
Van het onderzoeksvoorstel dat ik twee jaar geleden schreef is in mijn huidige onderzoek bijna niks meer over. Gelukkig ben ik nu met hulp van mijn begeleiders en een gezonde dosis nieuwsgierigheid wel andere interessante dingen aan het onderzoeken. Soms is afwijzing eigenlijk heel goed voor je, en stimuleert het groei, geeft het je motivatie, en opent het deuren naar nieuwe, nog onbekende paden.

