De techbro’s toont de schokkende ideeën van de Amerikaanse techbazen en waar die vandaan komen. Denk aan het koloniseren van verre planeten, genetisch verbeterde mensen en superieure machines.
Een app die ‘potentiële deportatiedoelen’ toont – oftewel: die aangeeft waar zich immigranten bevinden, zodat de Amerikaanse dienst ICE deze mensen kan oppakken, vastzetten en het land uit kan zetten. Zo’n app bestaat, lees ik in het onthustende boek De techbro’s van Volkskrant-journalisten George van Hal en Laurens Verhagen. En die is gemaakt door het duistere Amerikaanse techbedrijf Palantir, waar de markante CEO Alex Karp aan de leiding staat. Het is een van de vele bizarre en verontrustende voorbeelden uit het boek. Ze tonen de verstrekkende gevolgen van de macht die de Amerikaanse techbazen hebben.
Velen van ons gebruiken sociale media, stellen vragen aan een AI-chatbot, en rijden in een Tesla, maar slechts weinigen staan stil bij de eindbazen die al deze technologie hebben bedacht. De laatste jaren is er wel meer aandacht voor de strapatsen van onder meer Elon Musk (Tesla, X, SpaceX), Sam Altman (OpenAI), Peter Thiel (investeerder) en Jeff Bezos (Amazon). Maar Van Hal en Verhagen ontleden tot op detailniveau wat deze heren (ja, het zijn eigenlijk alleen maar heren) drijft. En dat is zeer boeiend, maar ook zorgwekkend.
Veel witte kinderen
We leren bijvoorbeeld meer over de Zuid-Afrikaanse fascistische opa van Elon Musk, de angst voor ‘ontvolking’ van Marc Andreessen, en de wens van Sam Altman om zijn brein te laten uploaden. Ook geven de journalisten een uitgebreid inkijkje in de sciencefictionboeken, -films en -series die veel van deze techbro’s inspireren. Denk aan de boeken Snowcrash, Foundation en The moon is a harsh mistress, de film The Matrix en de HBO-serie Westworld. Hoewel veel van de auteurs deze dystopische verhalen als waarschuwing schreven, zien de techbro’s deze juist als inspiratiebron en handleiding, om zelf ook te streven naar kolonisatie van andere planeten, extreme mensverbetering en het ontwikkelen van superintelligente AI. Een raar onderdeel van dat wensbeeld is ook om zo veel mogelijk witte, genetisch superieure kinderen op de wereld te willen zetten. Elon Musk heeft er bijvoorbeeld ‘minstens veertien’.
De techbro’s denken dat de aarde niet meer te redden is; het heeft in hun visie dan ook geen zin om bijvoorbeeld geld te steken in de bestrijding van armoede of malaria. Een filosofie genaamd langetermijnisme is erg populair in Silicon Valley. Kort gezegd: laat (bijna) alle mensen nu maar dood gaan en investeer liever in verre toekomstige generaties die op een andere planeet zullen gaan floreren. Het is een extremere versie van het effectief altruïsme, een zeer rationele manier van denken waarbij leed op korte termijn wordt geaccepteerd om welvaart op lange termijn te bereiken.
De omslag van het boek Techbro’s.
De ArbeiderspersHet boek laat ook zien hoe de techbro’s, zeker sinds het aantreden van Trump, steeds meer in het centrum van de macht zitten, waarmee hun invloed alleen maar groeit. Met wilde plannen voor netwerksteden, een soort regelvrije zones waar de wildste innovaties zijn toegestaan, willen ze eigen staten stichten voor gelijkgestemden. Er worden al vele hectares land opgekocht, waardoor ze hun ideeën uit die boeken en films dus al daadwerkelijk in de praktijk kunnen brengen. Het gekste plan is Praxis Nation, met ‘gotische bouwsels die tot in de hemel rijken, gigantische glimmende koepels en kerncentrales te midden van uitgestrekte velden’.
Meer vrouwelijke inbreng
Het boek is een absolute aanrader, want het onderwerp is zeer actueel en urgent, maar het roept nog wel een paar vragen op. Bijvoorbeeld: waar zijn de techbro’s van het eerste uur, zoals Bill Gates (Microsoft) en Steve Jobs (Apple)? Ze worden in het boek slechts summier genoemd. Is de tijdgeest intussen veranderd? Hoe verschillen hun ideeën van die van de huidige generatie techbro’s? Van Google-medeoprichter Larry Page is wel bekend dat hij er nogal bizarre ideeën over de toekomst van de mensheid op na houdt. Maar blijkbaar moest hij zich in ‘zijn’ tijd meer koest houden.
En hoe onderscheiden de ‘gekkies’ zich van de ‘gewone’ techbro’s? Van Hal en Verhagen schrijven dat de huidige bazen van Google en Microsoft (en ik denk ook van Apple) zich ‘duidelijk anders’ gedragen dan figuren als ‘Peter Thiel, Elon Musk en Mark Zuckerberg’. Apple en Google worstelen duidelijk met hun rol. CEO Tim Cook schoof bijvoorbeeld wel bij het inauguratiediner aan, en Apple en Google blokkeerden onder politieke druk anti-ICE-apps. Microsoft lijkt zich eraan te onttrekken en bewandelt, zoals de journalisten schrijven, ‘al jarenlang met groot succes het pad van de diplomatie’. Microsoft-baas Satya Nadella was ook de grote afwezige bij het inauguratiediner van Trump, waar de andere techbro’s wel aanwezig waren. Dat techbro’s er rare fantasieën op nahouden, is dus bepaald geen wetmatigheid, maar waarom zijn sommige wel en andere niet bevattelijk voor die ideeën?
Ten slotte: hoe komt het dat bijna alle kritische auteurs over de techbro’s vrouwen zijn? Denk aan Emily Chang, Francesca Bria, Karen Hao, Margaret Boden en in Nederland Marleen Stikker en Marietje Schaake. Het is heel goed dat het boek De techbro’s er is, zeker omdat het voor een Nederlands publiek is geschreven, maar het is dus de hoogste tijd dat er eens een boek over de tech sisters verschijnt: waarom maken vooral vrouwen zich hard voor meer menselijke technologie? En wat zou er veranderen als zij nou eens aan het roer zouden staan? Wellicht zou meer vrouwelijke inbreng – en dan niet in de vorm van broedmachines, maar als sterke leiders – ons kunnen behouden voor de technodystopie die dit boek schetst.