Naar de content

Hoe voorkom je ruzie over gamen?

5 vragen over het gesprek aangaan over gamen

Vanni Soru voor NEMO Kennislink

Gamegedrag van kinderen levert thuis vaak ruzie op. Hoe ga je het gesprek aan over gamen met je kind? NEMO Kennislink zet de belangrijkste adviezen op een rij.

29 juni 2026

Vroeger konden ouders de wereld van hun kinderen geleidelijk en gecontroleerd vergroten. Eerst spelen in de achtertuin, daarna voor het huis op de stoep, dan bij oma een blok verderop. Die geleidelijkheid is er nu een beetje vanaf, volgens hoogleraar Onderwijs en Opvoeding in een Digitale Wereld Marga Sikkema-de Jong (Universiteit Leiden). De digitale wereld zit in hun broekzak. “Loopt een kind het hek van de tuin uit, dan kan je er als ouder meteen achteraan. Online kan een kind allang het hek uit zijn voor je het in de gaten hebt.”

Ouders hebben vaak geen idee van de wereld waar hun gamende kinderen urenlang monsters verslaan, terroristen uitschakelen of, heel gewoon, rijen met snoepjes verwisselen. En kinderen komen er lastig van los. Online gamewerelden weten uitstekend de aandacht vast te houden. Gamegedrag zorgt dan ook dikwijls voor ruzie thuis. Wat te doen? Sikkema-de Jong geeft handvatten aan de hand van vijf vragen.

Hoe praat je met een gamend kind?

“Een vertrouwensband is de basis om het gamegedrag te bespreken. Kinderen moeten weten dat ze iets kunnen bespreken met hun ouders, zonder direct de schuld ergens van te krijgen. Met open gesprekken begin je al vroeg, niet pas op het moment dat er een probleem ontstaat. Leer kinderen te praten over de dingen die hen bezighouden, ook over dingen die niet goed gegaan zijn. Treedt als ouder niet alleen controlerend op, maar begeleidt het kind in wat goed voor hem is.”

Hoe maak je goede afspraken?

“Maak afspraken die niet voortdurend opnieuw onderhandelbaar zijn, anders is er iedere dag ruimte voor discussie. Zeg bijvoorbeeld: in een schoolweek verwacht ik dat je eerst je huiswerk doet, daarna is er een half uurtje om te gamen. Heldere regels bieden structuur en voorspelbaarheid. Als afspraken duidelijk zijn, is de kans kleiner dat gamen ten koste gaat van andere belangrijke dingen, zoals schoolwerk. Regels maken bovendien duidelijk waar een kind aan toe is. Hij hoeft het niet elke dag opnieuw te proberen: het antwoord is immers bekend. Wees als ouder daarom consequent, maar niet rigide: soms is er ruimte voor een uitzondering.”

Hoe voorkom je ruzie over gamen?

Ruzie over gamen ontstaat vaak door onduidelijke verwachtingen. Als ouder moet je duidelijk communiceren wat je verwacht, zoals dat eerst het huiswerk af is. Wat ook helpt, is van tevoren aan te kondigen wanneer het tijd is om te stoppen. ‘Begin met afsluiten, want over een half uur gaan we eten.’ Zo bereid je kinderen voor op stoppen met het spel. Overigens zijn discussies tussen ouders en kinderen van alle tijden. Vroeger ontstonden ze bijvoorbeeld over televisie kijken. Maar de tijd die kinderen voor de televisie zaten was op een natuurlijke manier beperkt, omdat er niet altijd iets te zien was op televisie. Gamen is daarentegen altijd beschikbaar, on demand. Bovendien spelen kinderen vaak op een eigen telefoon of iPad. Dat maakt het voor ouders niet alleen lastiger om te zien wat hun kinderen aan het doen zijn, maar ook om grenzen te stellen.”

Moet je sommige games verbieden?

“Je kan grenzen stellen aan schermtijd, maar naar mijn idee is wát kinderen online doen net zo belangrijk. Hele jonge kinderen wil je een beschermde omgeving bieden. Welke games geoorloofd zijn staat of valt met de leeftijd van het kind. Begrenzen is dan goed. Kinderen zoeken zelf ook naar grenzen, die geven veiligheid en duidelijkheid. Met de leeftijd worden die grenzen ruimer. Opgroeiende kinderen leren op basis van welke argumenten ze keuzes kunnen maken en welke waarden en normen daarbij een rol spelen. Daar kun je als opvoeder ideeën over hebben en die ook voorleven, maar naarmate kinderen ouder worden, neemt hun eigen verantwoordelijkheid toe. Dat hoort bij opgroeien. Op een gegeven moment kun je niet alles blijven verbieden. Opvoeden verschuift dan geleidelijk van begrenzen naar begeleiden.”

Is het een goed idee om mee te gamen met je kind?

“Dat kan goed zijn, daarmee toon je interesse in wat een kind doet. Net zoals je bij een televisieprogramma zegt ‘zullen we samen kijken’? Meespelen kan daarnaast helpen om een indruk te krijgen van de online omgeving waarin het kind zich bevindt. Al moet je als ouder niet de illusie hebben dat je daarmee volledig doorhebt wat er online allemaal gebeurt. Meegamen werkt overigens beter bij jonge kinderen, oudere kinderen voelen zich sneller ongemakkelijk. Uiteindelijk gaat het er niet om dat ouders alles weten van games, maar dat zij betrokken blijven bij de digitale leefwereld van hun kind. Alleen dan kan je kinderen helpen nadenken over de keuzes die zij maken, de waarden die daarbij een rol spelen en de mogelijke gevolgen van die keuzes.”

Download hier het gratis Gamewoordenboek: Van noob naar pro (PDF), met ruim 300 gametermen en betekenissen.